Amaran risiko Bank Pusat Eropah: Turun naik kewangan global sedang membentuk semula daya tahan ekonomi Asia.

Pada November 2025, Bank Pusat Eropah (ECB) menerbitkan edisi terbaru *Kajian Kestabilan Kewangan*, meletakkan kelemahan sistem kewangan global di bawah kaca pembesar. Ini merupakan penilaian paling menyeluruh ECB terhadap risiko sistemik sejak pergolakan tarif pada April tahun ini. Walaupun laporan itu memberi tumpuan kepada zon euro, tiga punca risiko yang didedahkannya — kepekatan penilaian pasaran yang melampau, kebimbangan mengenai kelestarian fiskal ekonomi utama, dan kaitan mendalam antara perantara kewangan bank dan bukan bank — juga amat relevan kepada ekonomi Asia.

Ketidakpastian Dasar Perdagangan: Daripada Kejutan kepada Kebiasaan

Laporan itu menyatakan bahawa walaupun perjanjian antara Amerika Syarikat dan rakan dagang utamanya sejak Mei telah menyebabkan indeks ketidakpastian dasar perdagangan merosot daripada paras tertinggi April, pengumuman tarif, penggantungan, dan pembalikan masih dianggap sebagai ciri struktur global. Bagi Asia, ini bermakna model pertumbuhan berorientasikan eksport pada masa lalu akan tertekan dalam jangka masa panjang. ECB secara khusus menyebut bahawa dolar AS yang menyusut akan membesarkan kesan tarif terhadap ekonomi terbuka, manakala kebanyakan ekonomi Asia tertanam secara mendalam dalam rantaian bekalan global. Gabungan turun naik kadar pertukaran dan halangan perdagangan akan mempercepatkan penyusunan semula rantaian bekalan serantau. Kemajuan strategi China+1 dan kebangkitan pangkalan pembuatan ASEAN berlaku di bawah bayang-bayang geseran perdagangan yang tidak akan reda dengan cepat.

Kilauan Tempat Perlindungan Selamat Dolar Semakin Pudar

Analisis khas laporan itu menunjuk kepada satu perubahan penting: sifat tempat perlindungan selamat bon Perbendaharaan AS dan dolar AS mungkin telah berubah. Semasa pergolakan tarif pada bulan April, bon Perbendaharaan AS tidak menjadi lindungan, sebaliknya dijual besar-besaran, dengan hasil turun naik secara mendadak. Sementara itu, defisit berkembar AS terus melebar, kredibiliti fiskal merosot, dan pelabur global mula menilai semula penetapan harga risiko bon Perbendaharaan AS. Asia ialah pemegang luar terbesar bon Perbendaharaan AS; perubahan ini secara langsung menjejaskan margin keselamatan aset rizab bernilai trilion dolar. Jika kedudukan 'sauh kadar faedah tanpa risiko' global bon Perbendaharaan AS dilemahkan, dana kekayaan berdaulat dan bank pusat Asia perlu mencari sauh baharu. Emas, yen Jepun, yuan, dan pasaran mata wang tempatan serantau semuanya boleh menjadi pilihan peruntukan.

Kelemahan Pasaran di Bawah Naratif AI

Pasaran saham global terus mencatat rekod tertinggi baharu pada 2025, tetapi kenaikan itu tertumpu secara melampau pada beberapa gergasi teknologi AS. ECB menyatakan bahawa walaupun syarikat hiper-skala ini disokong oleh keuntungan tinggi dan aliran tunai yang kukuh, sentimen pasaran boleh berbalik secara mendadak jika jangkaan keuntungan AI tidak tercapai. Asia ialah tonggak rantaian bekalan teknologi global; syarikat seperti TSMC dan Samsung terlibat secara langsung dalam rantaian kuasa pengkomputeran AI. Jika saham teknologi AS mengalami pembetulan, saham teknologi Asia dan mata wang berkaitan mungkin menghadapi tekanan aliran keluar modal. Lebih membimbangkan, perantara kewangan bukan bank — termasuk dana terbuka Asia, pengurusan aset insurans, dan kredit swasta — telah mengumpul ketidakpadanan kecairan dan leveraj pada era kadar faedah rendah. Sekiranya pasaran menjunam secara mendadak, ia boleh mencetuskan lingkaran penjualan.

Transmisi Tersembunyi Tekanan Fiskal dan Kredit Bank## Penularan Tersembunyi Tekanan Fiskal dan Kredit Bank

Laporan itu memberi amaran bahawa sesetengah negara zon euro mempunyai kewangan yang lemah, menjadikan penentuan harga semula hutang kerajaan lebih sukar. Kelemahan yang serupa juga wujud dalam sesetengah ekonomi berhutang tinggi di Asia. Pada masa yang sama, walaupun sistem perbankan mempunyai modal yang mencukupi, risiko kredit bagi perusahaan yang sensitif terhadap tarif (seperti automotif, elektronik, kimia) sedang terkumpul. Bank-bank Asia mempunyai pendedahan yang tinggi kepada sektor pembuatan eksport; jika permintaan global mengecil lagi, hutang lapuk mungkin meningkat. Selain itu, hubungan yang semakin erat antara bank dan institusi bukan bank mungkin menjadikan tekanan kewangan setempat berubah menjadi risiko sistemik.

Jalan Ketahanan Asia

Laporan Bank Pusat Eropah tidak memberikan jawapan yang mudah, tetapi ia mengingatkan penggubal dasar Asia: dalam era surutnya globalisasi, kestabilan kewangan mesti dibina secara proaktif. Mekanisme penyelesaian mata wang tempatan di bawah rangka kerja Perkongsian Ekonomi Komprehensif Serantau (RCEP), pertukaran mata wang dua hala, kepelbagaian rizab pertukaran asing, dan instrumen makroprudensial semuanya merupakan penampan penting bagi Asia untuk menghadapi turun naik global. Lebih penting lagi, sama ada Asia dapat menguasai nod utama dalam rantaian industri AI dan tenaga baharu akan menentukan suaranya dalam pusingan baharu globalisasi. Apa yang diberi amaran oleh Bank Pusat Eropah bukanlah krisis yang telah ditetapkan, tetapi satu siri kebarangkalian yang semakin meningkat. Syarikat dan pengurusan Asia harus memegang aliran tunai dan fleksibiliti seperti memegang opsyen.

*Sumber: European Central Bank, Financial Stability Review, November 2025*